Mağazada Rahatsız Edici Satıcı Rüyası Yorumu ve Utançla Yüzleşmek

Rüya:

Sütyen almaya gidiyorum mağazaya, bir tane beğenip gösteriyorum. Satıcı biraz garip veriyor, işte numarasını arıyor sütyenin. Ama takma yeri farklıymış, onu anlatıyor. Arka kısmında hangi mesafeye takıyorsunuz diye sorması garip geliyor, cevap vermiyorum. Rahatsız oluyorum. Sonra arkadan takınca önden açması gerekiyor diyor. Dedim ki o nasıl oluyor, saçma dedim. Aklımdan çıkıp gitmek geçiyor, aklımdan rahatsız oluyorum. Sonra “sizde varsa üzerinizde göstereyim” gibi bir şey diyor. Ben çok sinirleniyorum, ne dediğinin farkında mısın sen dedim. Yanlış aldınız beni diyor. Sonra elimdeki poşetle adama vurup bağırıyorum. Mağazanın dışına çıkıp kaçıyorum, sonra utanıyorum ben de.

Yorum:

Bu rüya, özel alanların ve beden sınırlarının ihlal edilmesine karşı içsel bir hassasiyetin, bilinçaltında nasıl yer ettiğini çok derin bir şekilde gösteriyor. Mağaza aslında günlük hayatta kendimizi güvende hissettiğimiz, alışveriş yaparken bile bir nebze otonomimizi koruduğumuz bir alan olarak başlıyor; ama bu mekân hızla bir tür işgal alanına dönüşüyor. Sütyen gibi en mahrem ve kişisel eşyalardan birini seçmeye çalışırken karşılaşılan o garip bakış, o aşırı bilgilendirici ve neredeyse müdahaleci tavır, bedeninin üzerindeki söz hakkının nasıl gelişigüzel ele geçirilmeye çalışıldığının sembolik bir yansıması gibi duruyor. Satıcının o soruları bir şekilde sadece bir ürünün ölçüsünü sormaktan öteye geçiyor; sanki senin bedenin hakkında, senin mahremiyetinle ilgili bir yetki talebinde bulunuyor. Arka kısımdan takıp önden açılması gerektiği gibi teknik detayların bu denli ısrarla anlatılması, belki de hayatında karşılaştığın o tür ilişkileri hatırlatıyor; öyle kişiler ki, önce kendi mantıklarına göre bir düzen kurduruyorlar sana, sonra da bu düzenin içinde çaresiz hissediyorsun kendini. O anlattığı gariplik, aslında senin sağduyunun reddettiği bir şey ama karşı taraf o kadar ısrarcı ki, kendi gerçekliğin şüpheye düşüyor. Bu tür anlarda yaşanan o çaresizlik, o sınır ihlalinin yarattığı bulantı, rüyanın orta kısımlarında hissedilen o kaçma isteğiyle birleşip yoğun bir rahatsızlığa dönüşüyor. Sanki birileri sürekli olarak senin neye ihtiyacın olduğunu, nasıl bir şey giymen gerektiğini, hatta bedeninin nasıl çalıştığını biliyormuş gibi davranıyor hayatında; ve sen bu müdahaleciliğin içinde nefes almakta zorlanıyorsun.

Satıcının “üzerimde göstereyim” demesi, rüyanın en belirgin ve en rahatsız edici dönüm noktası olarak karşımıza çıkıyor. Bu cümle, profesyonel sınırların tamamen yıkıldığı, cinsel ima içeren, kişinin mahremiyetine açıkça saldıran bir teklifin ifadesi. Rüyada böyle bir anın yaşanması, bilinçaltında cinsel kimliğinin ve bedeninin nasıl nesneleştirildiğiyle ilgili derin bir kaygıyı gündeme getiriyor. Sanki sen sadece bir müşteri değil, aynı zamanda bir cisim olarak görülüyorsun; birileri senin bedeninin üzerinde konuşma, hatta sergileme hakkına sahipmiş gibi davranıyor. Bu durum, hak edilmemiş bir yakınlık talebinin, istenmeyen bir müdahalenin hayalî bir tezahürü. Öfkenin patlaması – poşetle vurup bağırmak – aslında uzun zamandır içinde biriktirdiğin, ama belki de uygarlık kuralları içinde ifade edemediğin bir isyanın dışa vurumu. Bu öfke öyle ani ve öyle şiddetli ki, bedeninin ve mahremiyetinin üzerindeki o izinsiz eli kovmak için fiziksel bir tepki vermen gerekiyor. Ama rüyanın en dokunaklı yanı, bu patlamadan sonra gelen utanç. Kaçıp gittikten sonra, savunma mekanizmanın o anki zorunlu tepkisine rağmen, bir şekilde suçluluk hissediyorsun. Sanki öfkelendiğin için, direndiğin için, sınır koyduğun için utanman gerekiyormuş gibi bir his bu. Toplumun kadınlara öğrettiği o sessiz kalma, nazik olma, karşı durduğunda bile sonra pişman olma pratiğinin rüyadaki yankısı gibi. Sanki seni rahatsız eden birine karşı koymak bile bir utanç kaynağı haline getirilebiliyor bazen, ve bu çok haksız bir yük.

Rüyanın sonundaki kaçış ve ardından gelen utanç, belki de içsel dünyanda bir dönüm noktasına işaret ediyor. Büyüme sürecinde, kadınlığının keşfi sırasında karşılaştığın bu tür istenmeyen bakışlar, yorumlar ve müdahaleler karşısında nasıl bir duruş takınacağını henüz tam olarak oturtamamış olabilirsin. Rüya, bedeninle ilgili kararları başkalarının sana dayatmasından duyduğun öfkeyi ve aynı zamanda bu öfkeyi göstermekten duyduğun çekinceyi aynı anda barındırıyor. Bu karmaşık duygu durumu, kadınların sıklıkla içinde bulunduğu bir ikilemi çok güzel yansıtıyor; hem saldırıya uğruyorsun hem de kendini savurduğun için özür dileme eğiliminde oluyorsun. Satıcıya bağırmak aslında çok meşru ve çok gerekli bir tepki; ama utanç, toplumsal cinsiyet rollerinin kadınlara yüklediği o sessiz, sakin, karşı gelmeyen idealinin içine hapsolmuşluğun göstergesi. Rüya sana şunu fısıldıyor olabilir: Sınırlarını korumak, rahatsız edici davranışlara tepki vermek aslında utanılacak bir şey değil. O öfke, o patlama senin sağlıklı bir benlik saygısının göstergesi. Ve belki de rüya, bilinçaltından gelen bir mesaj olarak seni bu utancı bırakmaya, öfkelendiğin için değil, öfkelenmediğin için utanmaya yönlendiriyor. Kendi bedeninin ve mahremiyetinin üzerindeki söz hakkının senin olduğunu, bunu korumak için bağırmak, kaçmak, hatta vurmak gerekiyorsa bunun suç değil, kendini koruma refleksi olduğunu hatırlatıyor. Bu rüya, sınırlarını netleştirme ve bu sınırlara saygı gösterilmeyen durumlarda utanma yükünü sırtından atma çağrısı gibi duruyor.